Sunday, June 22, 2014

Niepiękne, niewierne, szwagier zrobiłby lepiej

Tłumaczenia. Z perspektywy osoby jeszcze w trakcie kształcenia w tym zawodzie pozwolę sobie na refleksję nad jednym z problemów tego zajęcia. Nie ma postaci bardziej tragicznej niż tłumacz, który musi, cytując profesor Tabakowską, tłumaczyć się z tłumaczenia. To kariera dla współczesnych Werterów, którzy są przygotowani na wieczne niezadowolenie i jedno wielkie "tak źle i tak niedobrze". Och, więc mówisz że jesteś postmodernistycznym poetą łączącym tradycje turpistyczne z wczesnopozytywistycznym przekazem społecznym? Czeka Cię więcej satysfakcji zawodowej i zrozumienia społecznego niż biednego tłumacza, który chce dobrze, ale nikt w to nie wierzy.

Oto typowy przykład; tłumaczenia tytułów filmów. Na samą myśl muszę na chwilę iść się przewietrzyć. Po milionie tępawych zarzutów wobec tłumaczy i godzinach krwawych bitew stoczonych w internecie (przynajmniej argumenty przydały mi się na rozmowie wstępnej na specjalizację, za co dziękuję wszystkim filozofom należącym do szkoły "nie znam się, to się wypowiem") moje stanowisko w tej sprawie jest krótkie. Nikt nie jest szczęśliwy, choćby nie wiem co. Trudno, że to zwykle nie tłumacz jest odpowiedzialny za tytuł. Trudno, że przeciętny Polak, który bez tłumaczenia filmu by nie zrozumiał (i żaden wstyd, ale mógłby docenić, że ktoś jednak przetłumaczył, jeśli jest dobrze zrobione) zakłada że tłumacz, który zrobił dobrze cały film, ze slangiem, grami słów itd, jest kretynem, bo myślał że "die" znaczy "szklana" a "hard" to "pułapka", a przecież ów Polak słownik ma i się nie da w konia zrobić. Boli najbardziej, że czego wydawca filmu (najczęściej) wymyśli, tłumacz jest winny jednej z dwóch zbrodni:

a) tytuł nie jest dosłownym tłumaczeniem (a przecież "die" nie znaczy... itd.)

b) tytuł jest dosłownym tłumaczeniem (i brzmi głupio)

Super.

Ten problem jest wszędzie, nie tylko z tytułami. Oto symulacja:

The Pretty Reckless w kawałku "Zombie" śpiewa:

Kiss my gentle burning bruise

Okej, pomijamy drobny błąd gramatyczny i tłumaczymy jako proste, krótkie zdanie rozkazujące w języku polskim. Co robimy z bruise?
Oto co zrobiła Ruda_c(: w swoim amatorskim tłumaczeniu na tekstowo.pl

Pocałuj mojego delikatnie palącego siniaka

Wiernie? Powiedzmy. Pięknie? Nie bardzo.
Moim zdaniem tłumacz ma prawo w podobnej sytuacji zmienić tego siniaka na np. ranę (bo stłuczenie wciąż psuje klimat całości). Bo to nie podręcznik do medycyny ani powieść fabularna. Jeśli jednak tak to zostanie zrobione, prawdopodobnie ktoś doszuka się oryginału i podniesie raban. Jeśli jednak zostawimy tak dosłownie, fani estetyki i zachowania decorum też zgłoszą pretensje.
Tłumacz jest jak basista w zespole rockowym, im dłużej zostanie niedostrzegalny, tym lepiej.


Wiem przecież. Można być sławnym, ale jeśli się pragnie mieć święty spokój warto pozostać cichym bohaterem, szarą eminencją, odwrotnym ninją, który właśnie stara się nic nie zabić.

Thursday, June 19, 2014

Taka ładna dziewczyna...

Nie jestem osobą, która jakoś szczególnie szokuje swoim wyglądem, ale jest to problem, który mnie zadziwia i irytuje, nawet jeśli za bardzo nie dotyczy. Mam na myśli ludzi, którzy oczekują od ciebie tłumaczenia się ze swoich wyborów związanych z ubraniem/kolczykami/fryzurą itd., mimo że w żaden sposób twój wygląd nie podlega ich jurysdykcji. Wystarczyło te kilka razy w życiu ponosić przez parę tygodni niebieskie/różowe włosy i już mogę wymienić typowe sposoby poruszania tego problemu przez ludzi, których problemem moje włosy być nie powinny:
1. Moje ulubione, dramatyczne, bolesne: DLACZEGO TO ZROBIŁAŚ? Przypuszczalnie najlepsza odpowiedź: To nie ja, to oni... <płacz>
2. Urocze i naiwne: A ty tak chciałaś? Moja odpowiedź: Nie, ale do wyboru była jeszcze amputacja obu dłoni.
3. W obronie świętej cywilizacji białego człowieka: No i co ty wymyślasz, a takie ładne włosy miałaś! Jedyna dopuszczalna odpowiedź: milczenie.

To, co robisz z własnym wyglądem dotyka tych ludzi osobiście. To ich naprawdę boli. Ale jest jedna tego typu zaczepka, której nienawidzę najbardziej:
'"Taka ładna dziewczyna/ładny chłopak jesteś, a tak się oszpecasz!".
 Perfidne, bo nie dość, że ktoś się wtrąca w twoje życie, to jeszcze by wypadało dziękować za komplement. Chyba, że się wykręcisz, na przykład mówiąc:
Ja wiem, w tym świetle tak się wydaje. Ale tak naprawdę jestem strasznie brzydka i już nic mi nie zaszkodzi, więc z czystym sumieniem zrobiłam sobie tunele/tatuaż/obcięłam włosy na krótko.

Zwłaszcza obrzydza mnie to w klasycznej sytuacji kiedy mężczyzna, często całkiem obcy, dopytuje się tak dziewczyny, jakby faktycznie coś mu odbierała ingerując we własny wygląd wbrew jego gustowi. Na pewnym etapie zaczęło mnie już poważnie irytować kretyńskie żebranie o uśmiech.
Hej, uśmiechnij się! Szkoda, żeby taka ładna dziewczyna się nie uśmiechała! 
To jest absolutnie moja sprawa jaki mam wyraz twarzy i jeśli akurat wyglądam na przygnębioną lub zniesmaczoną może to oznaczać że:

 a) jestem przygnębiona lub zniesmaczona i trzeba mi dać spokój lub

 b) jestem przygnębiona lub zniesmaczona właśnie dlatego, że osoba radząca mi się uśmiechnąć jest w pobliżu i trzeba mi dać spokój

polecam stoptellingwomentosmile.com
Że histeryzuję? Jeśli ktoś nie rozumie, czemu czuję się nieprzyjemnie w takiej sytuacji, to znaczy, że ani nigdy w takiej nie był, ani nie potrafi sobie tego wyobrazić. Jest to uczucie zagrożenia i poczucia, że ktoś narusza twoją sferę prywatną. Identyfikuje się jako osoba, której jesteś winna/winny coś związanego z własnym wyglądem. Usiłuje cię dominować w taki sposób, skąd wiesz, że nie szuka sposobu, żeby posunąć się dalej? Nie zgadzam się uważać tego za wyraz troski i okazanie uwagi. Nie uważam tego za przyjazną interakcję. Nie jestem zobowiązana odpowiadać na frywolne zaczepki sąsiadów w windzie/pasażerów w pociągach/panów w sklepach i udawać że bawi mnie zabawa w flirt.

Tuesday, June 10, 2014

mój związek frazeologiczny? To skomplikowane.

Dzisiaj mini rant.

Oto kilka przykładów:
ziarnko prawdy
podwinęła się noga
dajesz głowę?
w dobrej mierze
po najmniejszej linii oporu

Co je łączy? Na pewno nie związek frazeologiczny, choć osoby używające tych zwrotów pewnie by tego chciały.

Związek frazeologiczny ma rację bytu, póki zachowuje stały skład. Jakbyś się czuł/a, gdyby się okazało, że Twój chłopak/dziewczyna nagle prowadza się z kimś innym i twierdzi, że zmiana jest tak mała, że to wciąż ten sam związek?

Można je zmieniać, jeśli robimy to świadomie, przewrotnie, dla żartu, DLA SZTUKI. Jeśli dla ilustracji niesprawiedliwych procesów ekonomicznych napiszesz 2+2=1 to znaczy, że umiesz tworzyć wymowne przykłady. Jeśli piszesz tak na teście z matmy to znaczy, że jesteś debilem.

Ps. Te przykłady pochodzą z moich obserwacji w internecie i w realu. Zabawne, że KAŻDY z tych błędów należał też do słownika pewnego znanego mi kiedyś osobnika. Nie dziwi mnie teraz nic, skoro nawet związki frazeologiczne mu tak epicko nie wychodziły.

związek bardziej skomplikowany niż ten twoich starych


Tuesday, May 20, 2014

Zbrodnia w odzieżowym

Amnesty International powinno coś z tym zrobić. Kiedy ludzie pracujący w gastronomii, kinach, agencjach reklamowych itd. dzielili się swoimi śmieszno-strasznymi anegdotkami z pracy, szerze współczułam i współweseliłam się z nimi. Jednak fanpejdż Beka z klientów to inna półka, inna książka, inny ***wa gatunek literacki. Osoby pracujące w sieciówkach odzieżowych codziennie przechodzą przez piekło. Są nękane przez natarczywych klientów, którzy śmią odwiedzać sklepy. Do ich zbrodni zaliczamy:

  • wchodzenie do sklepu i nie kupowanie niczego,
  • przeglądanie wszystkiego zanim znajdą to, czego chcą, a przecież oczywiste jest, że czarne bluzki rękaw trzy czwarte wiszą między zielonymi swetrami i dżinsowymi bojówkami,
  • odwiedzanie sklepów przed świętami,
  • odwiedzanie sklepów w weekendy,
  • pytanie gdzie jest jaki dział,
  • pytanie czy uszkodzona bluzka pójdzie trochę taniej,
  • pytanie czy inny rozmiar jest może dostępny.
Koszmar. Obsługa klientów jest szokującym brzemieniem zrzucanym na barki osób zatrudnionych w usługach.


Memy zamieszczane na stronce pobudzają ochocze komentarze pracownic sklepów:

Okej. Mam małe pytanie. CZY WAM NIE WSTYD SIĘ W OGÓLE PRZYZNAWAĆ?
Podczas gdy opisywane przez pracowników kin i knajp historie zwykle dotyczą klientów chamskich czy szokująco nieumiejących się zachować, te pretensje to typowe problemy pierwszego świata.
Nie zamierzam komentować zarobków czy warunków pracy i domyślam się, że nie są zbyt motywujące, ale NA BOGÓW, to jest robota, za którą się płaci dobrowolnie ją wykonującym ludziom.
Raz, egocentryzm. Skoro ja cały dzień stoję w tym sklepie i znam na pamięć jego rozkład itd, to każdy kto mnie o coś pyta jest nachalnym debilem, prawda? Jeśli robisz w zawodzie coraz częściej nazywanym "asystent sprzedaży" nie dziw się, że ludzie oczekują twojej asysty.
Do tego budzi we mnie niesmak koncept masowego żalenia się na stawianie czoła rutynowym obowiązkom. Wiem, to męczące w kółko odpowiadać na te same pytania i być miłym dla ludzi. Ale większość zawodów tak działa. Prawie nikt nie bawi się świetnie i wszyscy są zmęczeni.
Ciekawe czemu inne zawody nie łączą się w takim bólu (doopy). Na przykład nauczyciele:
Słuchajcie, myślałem, że im przypierdolę. Wchodzą do klasy i jeszcze nie siądą, a już wręczają mi prace domowe! I ja mam to wszystko sprawdzić!


Sunday, May 18, 2014

Bo trzeba być tym co ja akurat mówię

Jej, super. Ludzie w tym kraju ćwiczą. Chcą być zdrowsi, atrakcyjniejsi, silniejsi, czuć osobistą satysfakcję albo odnosić sukcesy. To znaczy niektórzy. Bo większość robi to po to, żeby wyciskać pot ze swoich koszulek na tych, którzy przyjęli inne założenia niż oni sami.
Wybrałeś sporty walki? Mały jesteś, po co ci to?
Wkładasz wiele pracy w rozwój mięśni jako kulturysta? Fuuuj, trzeba być wojownikiem a nie kupą mięsa.
Trenujesz crossfit? Żal mi cię.
Czekam aż tancerze baletowi zabiorą głos w dyskusji.

Najwięcej jednak jadu i wybrzydzania obserwujemy wśród fitness kobietek. Tych od zdjęć lasek z długimi nogami i włosami i Chodakowskiej.

Kulturystek wciąż jest mało i zwykle są zbyt zajęte treningami oraz uspokajaniem swoich mam, że trudno, najwyżej nie znajdą męża i świat się nie zawali, żeby bawić się w dyskusje.

Natomiast dziewczyny, które kupiły karnety na siłownię, ale kulturystkami być nie chcą, uwielbiają wykluczać. Każda musi mieć kilka fitness inspirations, i sobie do nich dąży. Zabawne, że same sobie je wybierają, a nie rozumieją jak fajne jest to, że każdy ma prawo do takiego wyboru. 
Jest sobie bardzo popularny fajnpejdż dla całego tałatajstwa. „Być idealną”. I mamy problem. One się nie zgodzą co do tego, co to znaczy „być idealną”. Ale pozabijają się próbując to ustalić, czyli pisząc „za krótkie nogi!”, „no ale ta to za mocno wyrzeźbiona”, „czemu taki kaloryfer, to obrzydliwe”. Nie dociera do nich, że laski na zdjęciach, zwykle profesjonalistki, którym do pięt nigdy nie dorosną, mają jakieś swoje wizje i/lub fizyczne warunki i niekoniecznie nawet chcą być „idealne”.
Życie kobiety w podróży ku idealności to karkołomne balansowanie na granicy między przybliżającemu się ideałowi piękna, kobiecości i lajków co mniej zawistnych koleżanek a wstrętną górą mięsa. To znaczy obrzydliwe też być tłustą foką, która jeszcze się ośmiela cieszyć, że ma cycki (które składają się z tłuszczu, więc są fuj), ale przecież nie chcemy być zbyt wysuszone, prawda? Taka Ania na szczęście zna tajemnice idealności:
Także jeśli ktoś by lubił jednak dziewczyny z sześciopakami to natychmiast powinien przestać. Ania przemówiła.

Nie rozumiem sensu udzielania się na takiej stronie. Aby spróbować to pojąć, spędziłam tam trochę czasu, co zainspirowało mnie tylko do unikania wszelkich tego typu miejsc. Niestety, to nie grupa wsparcia:
Nienawistne suki to ostatnie czego mi trzeba do pracy nad swoim ciałem. I jak na razie bez nich radzę sobie całkiem nieźle. 
Dziwi mnie też trochę podejście do zmiany swojego ciała polegające na obsesyjnym jaraniu się zdjęciami umięśnionych brzuchów od pierwszego dnia. To nie jest internetowy katalog ciał, trzeba zbudować sobie swoje własne, a nie magicznie uzyskać to czyjeś ze zdjęcia. Widzę w tym absurdalnie silne skupienie na efekcie a mało uwagi poświęconej procesowi. 
I na koniec pamiętajmy:
... bo nie trzeba umieć złożyć poprawnych zdań pojedynczych żeby się wypowiadać.

Thursday, May 8, 2014

Zagłodzić matkojebcę

To może dzisiaj taka mała anegdotka: wchodzę sobie do internetu coś przeczytać, a tam ludzie. Głupi, beznadziejni ludzie. Koniec.

Jedną z wielu rzeczy, którą mnie denerwują jest grana przy każdej okazji zdarta płyta: 
przestańcie, przez to, że o nich gadacie oni mają teraz więcej sławy, a o to im chodzi. Jeśli naprawdę by was denerwowali to powinniście ignorować ich istnienie. 
Kurde, świetnie. W sam środek wybornej beki np. z Luxurii Astaroth przychodzi taki nudziarz i rzuca taką mini copypastę, myśląc, że wygrał. Biedny, nie wie, że wygrywa ten, kto pierwszy doprowadzi kogoś innego do użycia Hitlera jako argumentu.

 Nie wiem czy się śmiać, czy w mordę lać.To poczucie wyższości prawdziwego hejtera, który zazwyczaj jest po prostu zbyt mało kreatywny, żeby wymyślić jakiś nowy żarcik np. z ksywy Luxkurwii.


Tymczasem taki gość jest przekonany, że was zagiął. On potrafi naprawdę nienawidzić. To poważna sprawa, wy tu macie bekę z bełkotliwych tekstów piosenek Wiśniewskiego, a oni na serio usiłują go zniszczyć. Zabrać mu wszystko co kocha. Doprowadzić do rozpaczy.
Przynajmniej jeśli jesteście dobrymi duszyczkami bardzo, bardzo skrycie, możecie przestać czuć się źle z pojazdów po Bonusie BGC. Wasze kreatywne podśmiechunki i prześciganie się w dodawanie "w chuj" do nowych tekstów to zupełnie niewinna rozrywka w porównanie z czystą żądzą krzywdzenia w sercach tych uciszaczy. No i według nich jeszcze robicie Piotrusiowi Witczakowi przysługę. Nawet nie trzeba się spowiadać.

Mój ulubiony przykład. Kupa śmiechu z zatrzymania Biebera i rzekomego przerzucania go niczym gorącego kartofla z rąk do rąk między USA i Kanadą. Udało mi się zaobserwować pannę, która niestety poczucia humoru nie miała, i na FB wyrażała ubolewanie nad logiką rządu USA (sic!), który niby tak nie cierpi Biebera, a robi mu za frajer taką reklamę. W sumie moja beka z jej wiary, że faktycznie jest w interesie narodowym USA zniszczyć karierę Justina przerosła nawet tą z samej sytuacji.


Po prostu niektórzy nie mogą zrozumieć, że są ludzie, którym wszystko jedno, czy idioci będą bardziej znani czy nie (i tak zawsze szumowina będzie wypływać na wierzch) i zwyczajnie chcą się z nich śmiać.

I jeszcze jedna kwestia. Nie uważam, żeby tani fejm był coś wart. Może kogoś bawi, może przynosi chwilowo kasę (i odwyki w przyszłości), ale w mojej hierarchii wartości sława ma wartość ujemną. Nie widzę więc żadnego powodu, żeby jej żałować wszystkim Trybsonom i Bonusom. Serio, nie żal mi śmieci, które ktoś chce tak uparcie wyżerać ze śmietnika.

Wednesday, May 7, 2014

Jak się to robi na kukułkę

Właściwie metafora w tytule, mimo, że w pewnym sensie bardzo trafna, nie oddaje powagi problemu. Kukułki bezpardonowo wyrzucają z gniazda jaja innych ptaków i po chamsku wrabiają rodziców tych potłuczonych jajek w wysiadywanie swoich jaj i dalszą opiekę nad swoimi pisklakami. Strategia osób, o których dzisiaj piszę polega na czymś podobnym.
Za każdym razem kiedy ktoś włoży swój czas i wysiłek w kampanię/artykuł/komiks/wideo, czy choćby ośmieli się wypowiedzieć publicznie w sprawie jakiegoś problemu, zlatują się tacy, którzy wyrażą wielkie oburzenie, że TA KONKRETNA WYPOWIEDŹ/WIDEO etc nie porusza ICH problemu.
Różnica między nimi a kukułkami jest taka, że kukułki robią to, co robią, żeby przeżyć, bo skurwiała matka natura tak działa w ich przypadku. Celem jest odchowanie nowego pokolenia małych kukułek, a nie podstępne wytępienie wszystkich innych ptaków, które budują dogodne gniazda. Tymczasem ci ludzie najczęściej usiłują podłożyć bombę pod niewygodny dla siebie temat, a przy okazji zyskać rozgłos dla swojej sprawy korzystając z cudzego medium.

Oto przykłady:

  • Przemoc wobec kobiet i gwałt. (pisałam o tym  już tu) Co, piszesz jakie to straszne, ile kobiet się gwałci w Indiach/USA/Polsce, albo nie daj boże mówisz o jakimś konkretnym przypadku? Organizujesz akcję pomocy bitym żonom/ciężarnym nastolatkom? A CO Z NAMI, MĘŻCZYZNAMI, TY OBRZYDLIWA, NIENAWIDZĄCA NAS WSZYSTKICH FEMINAZI? POPIERASZ GWAŁTY NA MĘŻCZYZNACH? PEWNIE SAMA MASZ Z TYM COŚ WSPÓLNEGO? OTO DOWÓD: NA TYM FILMIKU WIELKA CZARNA LASKA UDERZA SWOJEGO CHŁOPAKA!
Nie próbuję kpić tu z krzywdy, która dzieje się mężczyznom. Ale jeśli ktoś mówi o problemie kobiet, to niech po prostu o nim mówi. Nikt nie próbuje zablokować szansy na ochronę mężczyzn. To tak, jakby bojownicy przeciw ospie próbowali wtargnąć na akcję szczepień przeciw różyczce. 
  • Albo to: 



Jest sobie taki filmik. Spojler alert, to ładna reklama kartek z życzeniami. I jest o tym, że matki mają ciężkie życie.
Ten gość najwyraźniej nie mógł znieść tego, że ktoś ośmielił się porównać pracę matek z inną ciężką pracą. I boli go, że nie ma nic o ojcach. Buu huu. DZIEŃ MATKI, głupcze! Czekam, aż właśnie Jamie Stroud będzie w czasie Bożego Narodzenia walczył o sprawiedliwość dla Zająca Wielkanocnego.

Przykładów jest wszędzie pełno. Część kukułek faktycznie sobie wyobraża, że rzucając komentarzem typu "biali też są dyskryminowani bo muszą więcej wydawać na filtry przeciwsłoneczne" uczynią ten świat gorszym miejscem. Reszta to po prostu egocentryczni idioci, którzy jeszcze się nie nauczyli, że pan w telewizorze nie mówi tylko do nich, i że świat jest troszkę większy niż myślą. Nie mogą się pogodzić z tym, że ktoś pisze o swoich zmaganiach z cukrzycą, bo oni mają dysleksję. Gniewa ich wspominanie o problemach na Ukrainie, bo panie, w Polsce się gorzej dzieje. Protestują, że fundacja ratuje kotki, bo gdzieś tam marzną głodne świnki morskie.
Byłoby miło, gdyby tacy ludzie szukali jakichś konstruktywnych sposobów na tworzenie pełniejszego obrazu albo sieci połączeń między organizacjami skupiającymi się na konkretnych problemach.
Co stoi na przeszkodzie? Lenistwo? Zawiść? Poszukiwanie bólu dupy za wszelką cenę? To pewnie wszystko po trochu.